Blog
 
Ik schrijf wekelijks een blog en maandelijks een vlog. Wil je op de hoogte gebracht worden van nieuwe blogs en/of vlogs? Vul dan het contactformulier in.

Een kapstok voor de boodschappen - Muzikaliseer je les #10 - maandag 15 juli 2019

Een kapstok voor de boodschappen

Onderzoek maakt duidelijk dat een boodschap beter blijft hangen wanneer je leert met gebruikmaking van veel verschillende hersendelen [1]. Dit betekent bijvoorbeeld dat je gebruik maakt van verschillende zintuigen, van beweging, emotie, en de ‘sociale functies’ van het brein. Alleen is het van groot belang dat dit in samenhang gebeurt, dat alle functies congruent zijn met de bedoelde inhoud, elkaar niet ‘tegenspreken’.

Wil je het leerproces op school, tijdens een training of coaching, een inwerktraject of ‘gewoon’ een eigen leertraject goed aanpakken, dan is het ‘t best om verschillende leervormen te combineren.

In de figuur hierboven zie je dat ‘De Muziek van het Leren’ vier vormen van leren verbindt. Expliciet leren is een bewust proces van informatie vergaren, een intentioneel leerproces, dat ons expliciete kennis oplevert en veel gebruik maakt van taal. Daartegenover staat impliciet leren, waarbij niet de taal, maar de lichaamsbeweging een centrale rol speelt. Daarbij ligt de sleutel niet in de uitleg en begrijpen, maar eerder in het nadoen en oefenen.  Sociaal leren maakt gebruik van het feit dat een mens een enorm sociaal wezen is en het brein ‘ van nature’ graag leert van en over anderen. ‘Leren met sfeer’, is verbonden met emotie: het geven van een gevoel van veiligheid, aandacht opwekken, zorgen voor positieve verrassingen en de juiste spanning. [whitepaper].

De kapstok die niemand gebruikt

Een didactische opzet waarin leervormen verbonden worden maakt in de praktijk eigenlijk zelden gebruik van muziek. Men denkt er niet aan. Of misschien lijkt te ingewikkeld? Hoe dan ook, muziek kan juist heel structurerend werken. Het zorgt er voor dat alle breindelen op een congruente manier ingezet worden. Muziek is dus heel goed voor breinvriendelijk leren. Vanuit dat idee maakte ik 5 jaar geleden een ‘zintuiglijk rijke’ videoclip.

 
 In het lied vat ik zes breinprincipes samen (expliciet leren). De muziek voegt emotie toe, schakelt bewegingsfuncties in, zeker als je meezingt, en de beelden (synchroon met de muziek) maken het zintuiglijk rijk. Muziek synchroniseert de inhoud bijna perfect met het beeld: precies tegelijk met het geluid, de ritme en de rijm van een nieuw begrip, komt het beeld én het geschreven woord. De tegelijk gelegde verbindingen zorgen voor een brede ‘vertakking’ in je brein. Die wortelt zich stevig via de herhaling (van het refrein, of doordat het lied vaker gebruikt wordt): impliciet, lichamelijk leren. De sociale functie wordt via spiegeling en gezamenlijke beleving versterkt, helemaal wanneer je het lied b.v. gezamenlijk bespreekt/interpreteert/evalueert, etc. Zo combineer je dus expliciet leren met impliciet leren, emotioneel leren en sociaal leren.

Singing for the brain

Inmiddels is mijn ‘breinsong’ bijna 9.000 keer bekeken, dus daar ben ik best trots op. Ik hoor van mensen terug dat de kracht van herhaling goed werkt! Ik heb zo’n idee, dat als met name de muziek professioneler zou zijn (een meer opwekkend eigentijds ritme en mooier timbre) mensen het sneller nog eens zouden gaan luisteren. Het punt is dat het tijd en geld komt om dergelijke zintuiglijke rijke clips te maken. Er zijn er weinig van [2]. Maar zodra je zo’n ‘catchy clip’ hebt die past in de leerlijn, kunnen heel veel scholen daar jaar in – jaar uit gebruik van maken. Ik denk ook dat dat het werk van docenten een stuk leuker zou maken. Leerlingen blij, docenten blij.


Hierboven zet ik nog even de criteria voor een goede song op een rij.  Meer hierover lees je in musicaliseer je les #4.

Conclusie

Muziek verbindt verschillende hersendelen en combineert leervormen op een effectieve manier. Zintuiglijk rijke videoclips zijn veelbelovend, maar het aantal is beperkt. Hier is weer ruimte om te pionieren (zie ook mijn blog musicaliseer je les #9), met als inzet: een mooie database aan goede zintuiglijke rijke clips voor in de les. Vind je dit een goed idee en wil je er wat mee, neem dan contact met me op.

Achtergrondinformatie en eindnoten

In mijn whitepaper elders op deze website zet ik de didactiek op samenhangende wijze uiteen en vind je aanvullende informatie over goede songs. Hieronder staan de noten:

[1] Zie bijvoorbeeld: Dinteren, R. van (2012) Brein in Training Thema; Dirksen, G, M de Boer,  H Möller en J. Willemse (2014) Breindidactiek: Helpen leren met breinkennis Uitgeverij Synaps) en Kagan S, (2017): Breinvriendelijk Onderwijs: Feiten, praktische tips en coöperatieve structuren Bazalt, educatieve uitgaven

 [2] Wil je meer weten over hoe je goede bestaande liedjes vindt en kunt gebruiken in de les? Zie blog musicaliseer je les #5
 

Reacties:

Er zijn nog geen reacties op dit bericht geplaatst.


Reageren:


Terug naar de vorige pagina >